////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
لاوێك به نارنجۆكێك خهسوی خۆی كوشت
له كردهوهیهكی دهگمهن
دا پیاوێك له "قهلعه حهسهن خان"ی وڵاتی "ئێران"، به فڕێدانی
نارنجۆكێك بۆ نێو ماڵی خهسوی، 7 كهس له ئهندامانی ئهو خانهوادهی
كرده قوربانی.
به پێی ههواڵێكی ئاژانسی
"فارس"، پاش ئاگادار كردنهوهی هێزهكانی پۆلیس لهلایهن هاولاتیانهوه
، پۆلیس گهیشتنه شوێنی رووداوهكه و بۆیان دهركهوت كه پیاوێكی لاو
به فڕێدانی نارنجۆكێك بۆ ماڵی خهسوی ، خهسوی كوشتووه و 6 كهسی دیكهی
له ئهندامانی خانهوادهی هاوسهرهكهی بریندار كردووه.
جێی ئاماژهیه ئهو پیاوه دوای ئهوهی لهلایهن هاوسهرهكهیهوه
سكاڵای لهسهر تۆمار كرابوو بۆ ماوهی 4 ساڵ زیندانی كرا و هاوكات رۆژێك
دوای ئازاد بوونی، بهمهبهستی تۆڵه سهندنهوه له هاوسهرهكهی كه
تهڵاقی لێوهرگرتبوو، ئهو كارهی كردووه و ههڵاتووه
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
له 1ی ئابهوه ههڵمهتێكی سهربازی به بهشداری 35 ههزار سهرباز
بۆ رهوهدونانی چهكداره توندڕهوهكان له دیاله دهست پێدهكات
وابڕیاره له 1ی ئابهوه حكومهتی عێراقی و هێزهكانی هاوپهیمانان
ههڵمهتێكی سهربازی دهستپێبكهن بۆ پارێزگای دیاله بهمهبهستی
رهوهدونانی چهكداره توندڕهوهكان له ناوچهكهدا.
لهمبارهیهوه عامر رهفعهت ئهندامی لیژنهی ئهمنی له پارێزگای
دیاله به سبهی راگهیاند: لیژنهیهكی تایبهت له وهزارهتی
بهرگری سهردانی ناحییهی جهلهلایانكرد، ناوهڕۆكی سهردانهكهیان
لهسهر چهند تهوهرێك بووه یهكێك لهتهوهرهكان باس له ئهو
ههڵمهته سهربازییهوه بووه كه بڕیاره بكرێت بۆ پارێزگای دیاله.
ناوبراو ئهوهشی وت: ههڵمهته سهربازییهكه له 1-8 وه دهست پێ
دهكات تا نزیكی مانگی رهمهزان. عامر وتیشی: ههڵمهته
سهربازییهكهش بهپێی خشتهیهكه كه یهكهمجار ئهو ناوچانه
دهگرێتهوه كه لهژێر فشار و دهسهڵاتی گروپه تیرۆرستییهكاندان.
لهلایهكی ترهوه سهرچاوهیهكی ئاگادار له كۆبوونهوهكانی
وهفدهكهی وهزارهتی بهرگری كه نهیویست ناوی خۆی ئاشكرا بكات
به سبهی راگهیاند: سهردانی وهفدهكهی وهزارهتی بهرگری بۆ
لیوای 18ی سوپای عێراقی بووه لهسهر داوای بهرپرسی ئهو لیوایه
وهفدهكه كۆبوونهوهیان لهگهڵ كۆمهڵێك له دانیشتوانی ناوچهكه
كردووه و خهڵكی ئهو ناوچهیه داوایان له وهفدهكه كردووه كه
هێزهكانی پێشمهرگه لهناوچهكهدا بمێننهوه چونكه هێزهكانی
پێشمهرگه تاڕادهیهك توانیویانه ئاسایشی ناوچهكه بپارێزن و هێزه
توندڕهوهكان له ناوچهكه دهربكهن.
سهرچاوهكه ئهوهشی وت: بهپێی وتهی وهفدهكه وابڕیاره 35 ههزار
كهس له سهرباز و دهزگا ئهمنییهكانی تری عێراق بهشداری ههڵمهته
سهربازییهكه بكهن.
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
بهرپرسێكی
زانیاری بهشههادهی تهزویرهوه خوێندكاره
بهرپرسێكی زانیاری هێزی پێشمهرگه،
ماوهی سێ ساڵه به شههادهی شهشی ئامادهیی تهزویرهوه
لهزانكۆی سلێمانی خوێندكاره.
تایبهت بهئاوێنه: بهرپرسێكی باڵای زانیاری هێزی پێشمهرگهی
كوردستان، ماوهی سێ ساڵه بهشههادهی تهزویرهوه خوێندكاره
لهكۆلیژی زانسته سیاسییهكانی زانكۆی سلێمانی.
راگری كۆلێجی زانسته سیاسییهكانی زانكۆی سلێمانی، دكتۆر زوبێر
دهربارهی ئهم بهرپرسه باڵایه كه به شههادهی تهزویرهوه
دهوام دهكات، وتی «ئهو ئاگادار نییه كه شههادهی ناوبراو
تهزویره یاخود نا، چونكه ماوهیهكی كهمه بۆته راگر، بهڵام ئێستا
كۆلێژهكهیان سهرقاڵی لێكۆڵینهوهن له شههادهی ئهو خوێندكارانهی
كه به سیستمی (4) له كۆلێجهكانی زانسته مرۆڤایهتییهكان
وهرگیراون، له نێویشیاندا كۆلێجی زانسته سیاسییهكان».
ناوبراو ئهوهشی بۆ ئاوێنه روونكردهوه كه پێش یهكگرتنهوهی
ههردوو ئیدارهی ههرێمی كوردستان، له زانكۆی سلێمانی له رێگهی
مهكتهبی رێكخستنی یهكێتییهوه ساڵانه 5% كورسی بۆ ئهو كهسانه
تهرخان كراوه كه مهكتهبی رێكخستن تهزكییهی بۆ كردوون.
سهبارهت به ئهنجامی ئهو لێكۆڵینهوانهش وتی «تاكو ئێستا ههندێ
شههادهمان بۆ دهركهوتووه كه تهزویرهو خوێندكارهكهمان فهسڵ
كردووهو بهردهوامین له لێكۆڵینهوه».
ئهم بهرپرسه كه خهڵكی ناوچهی بتوێنه، بڕوانامهی شهشهمی
ئامادهیی لهناوچهی رانیه تهزویر كردووه، بهم دواییانه لهلایهن
سهركردایهتی یهكێتیو حكومهتهوه ئاگادار كراوهتهوه كه واز
لهخوێندنهكهی بهێنێت لهبهرئهوهی شههادهكهی تهزویره.
ئاوێنه بۆ پشتڕاستكردنهوهی ئهم ههواڵه پهیوهندی كرد بهو
بهرپرسهوه، بهڵام ئاماده نهبوو هیچ لێدوانێك بدات، تهنها وتی
«پهیوهندی بكهن بهپهروهردهو كۆلێژهكهمهوه تا بزانن
شههادهكهم تهزویره، یان نا».
له سهردهمی شهڕی ناوخۆو دابهشبوونی حکومهتی ههرێمی کورستان بهسهر
دوو ئیدارهدا، کۆمهڵێک خوێندکار بهناوی (قبوڵ خاس)هوه له زانکۆکانی
کوردستان وهرگیران، لهنێو ئهو خوێندکاره وهرگیراوانهدا چهندان
خوێندکاریان ههبوون، که بهشههادهی شهشهمی ئامادهیی تهزویرهوه،
له زانکۆ وهرگیران، بهڵام پاش روخانی رژێمی پێشوو، ژمارهیهکیان لێ
ئاشکرا بوو، بهشێکیان زوو فریای خۆیان کهوتنو له خوێندن پاشهکشهیان
کرد، بهڵام ژمارهیهکیان تائێستا لهزانکۆ ماونهتهوه
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
له6 مانگدا لهسلێمانى 112 كهس بهرووداوى هاتووچۆ گیانیان لهدهستداوه
بهپێى ئامارێكى بهڕێوهبهرایهتى هاتووچۆى پارێزگاى سلێمانى لهماوهى 6
مانگى یهكهمى ساڵى 2008 دا 1139 هاووڵاتى بههۆى رووداوهكانى هاتووچۆى
ئۆتۆمبێلهوه بوونهته قوربانى.
بهپێى ئامارهكهى بهڕێوهبهرایهتى هاتووچۆى سلێمانى كه
دراوهته(رووداونێت) له 1/1/2008 تا 1/6/2008 دا 112 كهس بههۆى رووداوى
هاتووچۆى ئۆتۆمبێل گیانیان لهدهستداوهو 1027 كهسیش بریندار بوونه.
لهبارهى هۆكارهكانى رووداوهكان هاتووچۆى ئۆتۆمبێل مولازم بهختیار
محهمهد، لێپرسراوى راگهیاندنى بهڕێوهبهرایهتى هاتووچۆى سلێمانى
به(رووداونێت)ی رایگهیاند "زۆربوونى رووداوى ئۆتۆمبێل بۆچهند هۆكارێك
دهگهڕێتهوه، لهوانه كۆنتۆرڵو چۆنیهتى لێخوڕینو خێرایىو خراپى
ڕێگاوبانو خراپىو كۆنى ئۆتۆمبێل".
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
ئاوارهكان ئومێدیان بهقهرهبووكردنهوهكه نهماوه شهش ههزار فایلی
قهرهبوكردنهوهی ماددهی140 لهمهخمور رهتدهكرێتهوه
نزیكهی 6 ههزار
فایلی قهرهبووكردنهوهی ماددهی 140 لهمهخمور رهتددهكرێنهوهو
هاوڵاتیانی قهزاكهش هۆكارهكهی بۆ كهمتهرخهمی حكومهتی ههرێم
دهگهڕێننهوه.
رهدكردنهوهی ئهو فایلانه ههریهكهو بههۆكاری جیاجیا
رهتدهكرێتهوه كهئهوهش ناڕهزایهتییهكی زۆری لای دانیشتووانی
ئهو قهزایه دروستكردووهو بێبهشبوونیان لهقهرهبووكردنهوه بۆ
كهمتهرخهمی حكومهتی ههرێم دهگهڕێننهوه.
زیاد رهفیق محهمهد هاوڵاتییهكی دانیشتووی قهزای مهخمورو یهكێك لهو
هاوڵاتیانهی كهبێبهشبووه لهقهرهبووكردنهوه بههاوڵاتی وت"هۆی
گۆڕانی پسوڵهی خۆراكهوه بێبهشبووم لهقهرهبووكردنهوه".
ههروهك زۆر گلهیی لهكاربهدهستانی حكومهتی ههرێم بهتایبهت
ئیدارهی مهخمور كردو ئاماژهی بهوهدا كهسهدان كهس لهخهڵكی
ههژار بێبهشكراون لهقهرهبوكردنهوهو فایلهكانیان رهتكراوهتهوه،
بێئهوهی كهسێك ئاوڕیان لێبداتهوه.
بارزان سهید كاكه قایمقامی قهزای مهخمور لهوبارهیهوه دهڵێت
"لهو 6 ههزارهی كهڕهتكراوهتهوه تهنها ههزار كهسیان هۆكهی
ئهوهبووه كهپسوڵی خۆراكیان سهر بهموسڵه، باقییهكهی تری لهبهر
چهند هۆیهكی تره، بهڵام دڵنیایان دهكهینهوه لهداهاتوودا ئهوانیش
بێبهش نابن لهقهرهبووكردنهوه".
قایمقامی مهخمور ئاماژهی بهوهشدا كهدوای تاوتوێكردنی فایلهكان
دهركهوتووه تهنها 1000 فایل بههۆكاری فۆرمی خۆراكی موسڵهوه
رهتكراوهتهوه، بۆیه جارێكی تریش دوای تاوتوێكردن ئهو فۆرمانهیان
گهڕاندهوه بۆ لیژنهكهو ئێستا هیوایهكی زۆر ههیه ئهو خێزانانهش
قهرهبو بیانگرێتهوه.
قهزای مهخمور لهسێ ناحیهی قهراجو دیبهگهو گوێر پێكهاتووهو زیاتر
له205 گوند لهخۆ دهگرێت، كه 150 گوندیان كوردنو 55 یشیان عهرهبن.
قهزاكه به 67 كیلۆمهتر دهكهوێته باكوری شاری ههولێرهوهو
لهساڵی 1927هوه بووهته قهزاو، لهدوای ساڵی 1987هوه زۆربهی
گوندهكانی لهلایهن رژێمی ڕابردووهوه دهڕوخێنرێتو خهڵكهكهشی
ئاوارهی ناوچهكانی ههولێرو دهوروبهر دهكرێت.
لهدوای ڕاپهرینی ساڵی 1991یش پڕۆسهی دهركرنو تهعریبكردنی ناوچهكه
چڕتر دهكرێتهوهو دواتر لهساڵی 1996 بهبڕیارێكی رژێم قهزاكه لهسنوری
پارێزگای ههولێر دادهبڕێنرێتو دهخرێته سهر سنووری پارێزگای موسڵ
تائێستاش لهرووی ئیداریهوه سهر بهپارێزگای موسڵهو چارهنوسی
بهستراوهتهوه بهماددهی 140هوه.
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
چاک ئینفۆ:
تیرۆرکردنی سۆران مامه حهمه شهرمهزار دهکهین
وێڕای ئهوهی زۆر به توندی تیرۆرکردنی کاکه سۆران مامه
حمه شهرمهزار دهکین و سهرخۆشی خۆمان له بنهماڵهو هاوڕێیان و
ڕۆژنامهنوسان ڕادهگهیهنین. ئێمه وهک ناوهندی چاک(چاک ئینفۆ) ئهم
جۆره تیرۆرانهی که ئاسایترین مافی مرۆڤ که مافی ژیانه دهخاته
مهترسیهوه و پێشێلکاریهکی زهقی سهرتایترین مافی مرۆڤه دهگێڕینهوه
بۆ باری خراپی بێ یاسایی و لاوازی دهسهڵاتی ئاسایشی ههردو حکومهتی
عێراقی و ههرێمی کوردستانه.
ههمو ڕهشه کوژهیهکانی ژنان و ڕۆژنامهنوسان و کهسانی سیاسی دهچێته
خانهی شیرازه بچڕاندی سهروهری یاسا و ئهو باره ئاڵۆزهی باری ئاسایشی
کوردستان و ناوچهکه دهخاته ڕوو، که پێویسته حکومهتی ههرێمی
کوردستان به پلهی یهک و له پاشیشدا حکومهتی ئێراق شێلگیرانه کاری بۆ
بکهن بۆ پاراستنی ژیان و مافی هاووڵاتیان. به داخهوه تا ئێستا
شارهکانی کوردستان و ئێراق پڕه له میلیشیاتی هێزه سیاسیهکان، هێزی
سیاسیو حکومهت جیانهکراوهتهوه و ههر دهسهڵاتدارێکی سیاسی بۆ خۆی
جۆرێک له حوکمی به دهستهو یاسا ناخوێنێتهوه. تهنانهت هێزی
حکومهتیش که خۆی له وهزارهتی ناوخۆ و پۆلیس و هێزی ئاسایشدایه دابهش
کراوه و پۆلینه کراوه بهسهر هێزه سیاسیهکاندا، پێش ئهوهی ئهم
هێزانه هێزی حکومهت بن هێزی حیزبن و به فهرمانی حیزب کاردهکهن.
ئێمه وهک ناوهندی چاک ڕوو له حکومهتی ههرێمی کوردستان دهکهیین وهک
هێزێکی سهرهکی و بهرپسیاری یهکهم له کوردستاندا که به زوترین کات
ئهم بێسهروبنیهی یاسا و ئاسایش چارهسهر بکات، تا چیتر خوێنی ناههقی
هاوڵاتیان نهڕێژرێت و فیشهک و باروت جێگهی یاسا نهگرێتهوه.
داواشمان وایه له ههموو ڕێکخراوه مهدهنیهکان، ڕێکخراوهکانی مافی
مرۆڤ، سهندیکای ڕۆژنامه نوسان، نوسهران و ڕۆشنبیران، به یهک دهنگ
ئهم جۆره تیرۆرانه شهرمهزار بکهن و به یهک دهنگ بهرپرسیارێتی
ئهم کاره دزێوانه بخهنه ئهستۆی حکومهتی ههرێمی کوردستان تا ببێت
به فشارێک بۆ چارهسهرکردنی دهستبهجێی ئهم دیاردهی کوشتن و بڕینهی
که تهنها شهوزهنگ دروستکهره بۆ کوندهبهبوهکانی که چاویان
ههڵنایهت به ڕوناکی ڕۆژ.
وێڕای ئهوهی که کاکه سۆران دۆستێکی زۆر نزیک و هاوکاری ناوهندی چاک
بوو ڕۆژنامهنوسێکی لاوی به ئهمهک و هۆشیار و خهمخواری گهلهکی بوو.
سڵاو له گیانی پاکی کاکه سۆران مامه حهمه و ههموو ئهوانهی که
بهبێ دادگایکردن و لێپرسیسنهوهی یاسایی تیرۆردهکرێن.
ناوهندی ههڵهبجه دژ به ئهنفالکردنو جینۆسایدی گهلی کورد ـ چاک
www.chak.info
chak.org@gmail.com
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
رهنگه پاڵنهرێك ههبێت بۆ ئهو ههڵوێستهی مهشههدانی" سهرۆك
كۆمارو جێگرهكهی پڕۆژهكهیان گهڕاندهوه بۆ پهرلهمان
سهر لهئێوارهی
دوێنێ سهرۆك كۆماری عێراقو جێگرهكهی پڕۆژه یاسای ههڵبژاردنی
پارێزگاكانیان بۆ ئهنجومهنی نوێنهرانی عێراق رهدكردهوهو ئهندامێكی
ئهنجومهنی نوێنهرانی عێراقیش دهڵێت"ههڵوێستهكهی مهشههدانی
بهرمبهر بهكورد جێی گومانهو نایاساییه".
دوێنێ نوسینگهی سهرۆك كۆمار لهبهیانێكدا پڕۆژه یاسایی ههڵبژادنی
پارێزگاكانی رهدكردهوهو بهبڕیارێكی ناپهسهند وهسف دهكات
كهتَێدا هاتووه"سهرۆك قایل نابێت بهیاسایهك كه 127دهنگی بۆ درابێت
كهئهمهش نیوهی ئهندامانی پهرلهمان پێكناهێنن بڕوای وایه
كهئهنجومهنی سهرۆكایهتی ئهم یاسایه تێناپهڕێنن ئهویش بهپشت
بهستن بهدهستورو پڕۆسهی سیاسی كهخۆی لهتهوافوقدا دهبینێت".
لهوبارهیهوه خالد شوانی ئهندامی ئهنجومهنی نوێنهرانی عێراق
لهلێدوانێكی تایبهتدا بهسایتی هاوڵاتی وت"بهڕهسمی رهدی ئهو
پڕۆژه یاسایه كرا كهوا پهرلهمانی عێراق پهسهندی كردبوو بۆ
دابهشكردنی كهركوكو ئیمزای سهرۆك كۆمارو عادل عهبدل مههدی جێگری
سهرۆكی لهسهر كراوهو ههر ئهمشهو تهسلیمی خالد عهتیهی جێگری
سهرۆكی پهرلهمانی عێراق كرایهوه بۆ ئهوهی دووباره بخرێته
دهنگدانهوه".
خالد شوانی وتیشی"ئهم ههڵوێستهی مهشههدانی نواندی بهرامبهر
بهكورد جێی گومانهو دووره لهپهیڕهوكردنی یاساو دهستوور".
ئاماژهی بهوهشدا كهرهنگه چهند پاڵنهرێك ههبێت بۆ ئهم
ههڵوێستهی كهمهشههدانی نواندی، بهڵام خۆی قورسایی نهتیجهی
ئهو ههڵوێسته دهبێ تهحهمول بكات.لهلایهكی ترهوه سیروان زههاوی
ئهندامی ئهنجومهنی نوێنهرنی عێراق وتی كهئهگهر هاتوو پهرلهمان
سووربێت لهسهر یاساكهی خۆی دهبێت بۆ جاری سێیهم 3/5 دهنگهكان
بهدهست بهێنێت یهكسهر مسادهقهی لهسهر دهكرێت بێئهوهی
بگهڕێتهوه بۆ سهرۆك كۆمار.
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
سهرچاوهكان
سبهی. ئاوێنه . چاودێر
هاوڵاتی روداو نێت
